Giżycko wspólnie z partnerami z Litwy oraz województwa podlaskiego łączą siły dla rozwoju turystyki historycznej.
Miasto Giżycko rozpoczyna realizację jednego z najbardziej ambitnych i znaczących przedsięwzięć transgranicznych w północno-wschodniej Polsce. Głównym celem projektu FORT-UNION jest połączenie historycznych fortyfikacji Polski i Litwy w nowoczesną, wspólną sieć atrakcji turystycznych.
Projekt FORT-UNION to inicjatywa o znaczeniu strategicznym, wybrana w specjalnej procedurze Programu Interreg Litwa-Polska 2021-2027 dla projektów mających trwały i ponadregionalny wpływ na rozwój obszaru przygranicznego. Jego celem jest nie tylko ochrona i odnowa zabytków, ale przede wszystkim stworzenie z nich atrakcyjnych, nowoczesnych produktów turystycznych, które będą przyciągały odwiedzających przez cały rok, a nie tylko w sezonie wakacyjnym.
Giżycko, znane z malowniczych jezior i żeglarskich szlaków, wnosi do projektu swój historyczny skarb- Twierdzę Boyen. W ramach FORT-UNION przewidziano modernizację Koszarowca nr 1 wraz z dziedzińcem, co pozwoli tchnąć nowe życie w obiekt i włączyć go w sieć transgranicznych atrakcji.
21 października 2025 roku podpisano umowę z wykonawcą inwestycji, której wartość opiewa na kwotę ok. 7,6 mln zł, z czego około 4,8 mln zł stanowi dofinansowanie z Unijnego Funduszu Rozwoju Regionalnego. Prace potrwają do początku 2027 roku. To jedno z kluczowych działań w ramach FORT-UNION, które podkreśla rolę Giżycka jako partnera wiodącego w polsko-litewskiej współpracy w zakresie ochrony i promocji dziedzictwa militarnego.
Równolegle miasto Giżycko podpisało również umowę w ramach projektu „Historia i kultura – dostępność bez granic”. Zadanie obejmuje modernizację warsztatu artyleryjskiego wraz z infrastrukturą towarzyszącą Twierdzy Boyen, jego przystosowanie dla osób z niepełnosprawnościami oraz działania edukacyjne i promocyjne, które mają zwiększyć dostępność i atrakcyjność całego obiektu. To pokazuje, że miasto prowadzi kompleksowe działania w obrębie Twierdzy Boyen, łącząc ochronę dziedzictwa z rozwojem turystyki i edukacji historycznej.
Wartość całego projektu FORT-UNION wynosi ponad 5 milionów euro, z czego ponad 4 miliony euro pochodzi z dofinansowania Unijnego. Realizacja przedsięwzięcia potrwa maja 2028 roku. Partnerami projektu są m.in. Miasto Giżycko, Kowieński Park Forteczny czy Muzeum Wojska w Białymstoku, a wspólne działania koncentrują się wokół idei budowy zrównoważonego i dostępnego turystycznie pogranicza, które potrafi wykorzystać swoje dziedzictwo w sposób nowoczesny i atrakcyjny.
FORT-UNION to również projekt, który stawia na nowoczesną promocję dziedzictwa militarnego. Obejmuje działania edukacyjne, kampanie informacyjne, wydarzenia kulturalne oraz wdrożenie wspólnej marki turystycznej dla całej sieci fortów. Giżycko i jego partnerzy z Litwy planują stworzyć wspólne narzędzia promocyjne oraz rozwiązania cyfrowe, które umożliwią turystom łatwiejsze planowanie podróży i poznawanie historii obiektów po obu stronach granicy.
Dzięki projektowi Twierdza Boyen stanie się nie tylko lokalnym zabytkiem, ale częścią większej, europejskiej historii. To przykład, jak współpraca transgraniczna może wzmacniać tożsamość regionu i przynosić realne korzyści mieszkańcom - od rozwoju turystyki i lokalnej przedsiębiorczości, po promocję kultury i historii Mazur.
Realizacja FORT-UNION wpisuje się w długofalową strategię rozwoju Giżycka i województwa warmińsko-mazurskiego. To inwestycja w wizerunek regionu jako miejsca otwartego, innowacyjnego i świadomego swojego dziedzictwa. Wspólne działania Polski i Litwy pokazują, że historia może stać się fundamentem nowoczesnej współpracy i źródłem nowych możliwości gospodarczych.
Twierdza Boyen – niegdyś obiekt obronny – dziś staje się symbolem dialogu i partnerstwa. FORT-UNION to dowód, że historia może łączyć, inspirować i budować przyszłość ponad granicami.
Warto dodać, że w województwie warmińsko-mazurskim realizowany jest również drugi projekt o znaczeniu strategicznym w ramach programu Interreg Litwa-Polska 2021-2027 – „Partnerstwo uzdrowisk dla rozwoju pogranicza”, którego partnerem wiodącym jest Gmina Gołdap. Inicjatywa realizowana wspólnie z Miastem Augustów, litewskimi Druskiennikami oraz Domem Kultury w Gołdapi koncentruje się na stworzeniu i rozwoju konkurencyjnej marki uzdrowisk oraz poprawę infrastruktury turystyki publicznej.